Cloacaprolaps bij vogels

Daarnaast veroorzaakt zadenvoeding een verhoogde kans op overgewicht, waarbij vet zich ophoopt in de lichaamsholte en er een hogere druk ontstaat op de spieren aan de achterzijde bij de cloaca. Vogels die een slechte drink- of zwemwaterkwaliteit ter beschikking hebben kunnen irritatie van het darmslijmvlies krijgen waardoor de uitstulping kan verergeren. Andere oorzaken voor een cloacaprolaps zijn onder andere parasitaire infecties of een ruimte innemend proces in de lichaamsholte (bijvoorbeeld één of bij sommige vogels zelfs een opstopping van meerdere eieren in de lichaamsholte). 

Verschijnselen

Bij een cloacaprolaps is bij de geslachtsopening van de vogel een uitstulping aanwezig. Dit kan vuil worden door de omgeving waar de vogel zich bevindt en soms wordt het beschadigd door hok- of volièregenoten die aan de prolaps pikken. Soms pikt de vogel met de prolaps zelf in deze uitstulping. Het is een pijnlijke aandoening, omdat de uitstulping klem kan zitten in de cloacaopening en door beknelling verder kan zwellen of een verminderde doorbloeding krijgt. Behalve de eerdergenoemde oorzaken kan ook het overmatig leggen van eieren of het leggen van zeer grote eieren de kans op het ontstaan van een prolaps verhogen.
Een vogel kan bol zitten of benauwd zijn, maar er zijn ook vogels waarbij alleen de uitstulping aanwezig is zonder dat er verder klachten opvallen. De vogel heeft altijd zorg nodig bij een prolaps, ook al is er verder niets aan het dier opgevallen! 

Diagnose

Een prolaps is te herkennen aan het klinisch beeld, maar daarna zal de oorzaak moeten worden vastgesteld en er is vaak een combinatie van oorzaken die moeten worden aangepakt.
Als u komt met de vogel wordt uw vogel klinisch onderzocht, we vragen voeding en huisvesting uit en onderzoeken de ontlasting op parasitaire infecties. We kunnen een röntgenfoto maken om bij twijfel meer te weten te komen over massa’s (ook denkend aan een ei) in de lichaamsholte. 

Therapie

De therapie bij een cloaca prolaps kan verschillende kanten opgaan, afhankelijk van de ernst. Na het onderzoek en aanvullend onderzoek zal er een plan worden opgesteld om de oorzaken aan te pakken. Een dier met een prolaps kan apart van de groep gezet worden in een schone omgeving om extra schade te voorkomen. Als het dier zichzelf pikt kan een kraag hulp bieden. De therapie kan onder andere bestaan uit het aanpakken van achterliggende oorzaken, ondersteunende maatregelen om het ongemak te doen afnemen en/of chirurgie. Indien een vrouwelijke vogel alleen in een kooi of volière zit en vaak over de rug wordt geaaid, kan dit de aanmaak van hormonen stimuleren. In de natuur gaat het mannelijke dier meerdere keren haar rug op, totdat een nest gemaakt is en er een x-aantal eieren gelegd is. Daarna wordt de rug niet meer ‘gemasseerd’ en stopt het vrouwelijke dier met leggen. Aaien over de rug door een eigenaar kan deze massage nabootsen en daardoor aanmaak blijven stimuleren. Verder moeten spiegeltjes uit de kooi worden gehaald, omdat vogels met zichzelf kunnen flirten en daar ook van aan de leg kunnen raken.

Prognose

Afhankelijk van de ernst kan de prognose goed tot zeer slecht zijn. Wacht niet tot het maken van een afspraak, uw vogel kan veel pijn hebben en bij snel behandelen na het ontstaan van de prolaps is de prognose vaak het gunstigst.

Preventie

Het voorkomen van parasitaire infecties, het aanbieden van volwaardige voeding (pellets) in combinatie met gezonde tussendoortjes (groente, fruit) en huisvestingsaanpassingen verminderen het risico op het optreden van een cloacaprolaps. Voorkom dat de vogel overgewicht ontwikkeld. Een gezonde leefstijl is net zoals voor ons ook net zo belangrijk voor een vogel.