Coccidiose bij de kip
Algemeen
Coccidiose is een ziekte die veroorzaakt wordt door een parasiet die zich vermenigvuldigt in darmcellen van kippen. Hierbij gaan darmcellen kapot waardoor water en voedingsstoffen verminderd opgenomen worden in de darmen. Kuikens die deze ziekte krijgen worden snel ernstig ziek. Volwassen dieren hebben vaak een betere weerstand opgebouwd, waardoor ze zichzelf beschermen met hun eigen afweer. Zij kunnen wel ziek worden als de parasiet in de omgeving veelvuldig voorkomt of als ze een daling van de weerstand hebben. Coccidiën worden overgedragen via de ontlasting en vervuild drinkwater. Belangrijk is daarom om de drinkbakken goed schoon te houden. Kippen hebben de neiging om in elkaars ontlasting te pikken, zeker wanneer er bloed in zit. Dit maakt het moeilijk om besmetting van de andere kippen te voorkomen.
Verschijnselen
De bodembedekking in het hok wordt ten gevolge van de waterige ontlasting sneller vuil en vochtig. Ook kan er bloed in de ontlasting zitten. Kuikens die bol zitten en deze ziekte hebben sterven snel.
Diagnostiek
De parasiet kan in ontlasting of een swab van de cloaca onder de microscoop worden aangetoond. Een snelle behandeling is bij kuikens van levensbelang.
Therapie
Medicijnen voor het drinkwater en ondersteunende therapie is nodig om de parasiet uit de darmen te verwijderen. Dieren die afweer hebben opgebouwd tegen deze parasiet en geen klachten hebben hoeven in de meeste gevallen niet behandeld te worden. Wel behandel je de hele groep bij een besmetting, om de infectiedruk in het hok te verlagen. Door het hok goed te reinigen en daarna droog en schoon te houden door de ontlasting regelmatig weg te halen kan een sneller herstel worden bereikt.
Preventie:
De preventie van coccidiose is gericht op het verbeteren van de weerstand van de kippen door een schoon hok en complete voeding. Ook het verminderen van stress bij de kippen kan bijdragen aan het verbeteren van de weerstand. Voorbeelden van stress zijn bijvoorbeeld introductie van nieuwe kippen in de groep of roofdieren die bij het hok komen.
Prognose
Bij volwassen kippen die besmet zijn geraakt met coccidiën en klachten hebben, is de prognose in de meeste gevallen gunstig. Bij kuikens moet tijdig worden gezien dat er iets met de groep aan de hand is om op tijd te kunnen ingrijpen. Het gebeurt regelmatig dat het eerste besmette kuiken in een groep overlijdt en dat daarna zichtbaar is dat de andere kuikens ook iets bol zitten. Als er dan snel tot onderzoek wordt overgegaan is de kans groot dat er op tijd kan worden behandeld om de andere kuikens te genezen.